Sıçrama & Güç
Tekrarlı Zıplama Testi
Ardışık sıçramalarda reaktif kuvvet ve yorgunluk değerlendirmesi.
Tekrarlı Zıplama Testi, ara vermeden yapılan ardışık dikey sıçramaları video üzerinden analiz eder. Her sıçramanın yüksekliğini ve yerle temas süresini ölçerek reaktif kuvveti ve tekrarlar boyunca performansın nasıl değiştiğini ortaya koyar.
Ne Amaçla Kullanılır?
- Reaktif kuvvetin ve gerilme-kısalma döngüsü verimliliğinin değerlendirilmesi
- Tekrarlı eforda yorgunluğa bağlı performans düşüşünün izlenmesi
- Pliometrik antrenmana hazır oluşun ve gelişimin takip edilmesi
- Ayak bileği ve aşil rehabilitasyonunun ileri evrelerinde fonksiyon takibi
Ölçülen Parametreler
- Her sıçrama için yükseklik (cm) ve uçuş süresi (ms)
- Yerle temas süresi (ms)
- Reaktif Kuvvet İndeksi (RSI): sıçrama yüksekliği / temas süresi
- Ortalama değerler ve ilk-son sıçramalar arasındaki değişim (yorgunluk göstergesi)
Uygulama ve Kamera Yerleşimi
- Kamera sabit olarak, danışanın yanına veya karşısına yaklaşık 3 metre uzağa yerleştirilir.
- Ayakların yerle teması ve sıçramanın tepe noktası kadrajda net görünmelidir.
- Danışan sıçramalar boyunca aynı noktada kalmalıdır; zemine bir işaret konabilir.
- Zemin düz, sert ve kaymaz olmalıdır.
Doğru Ölçüm İçin İpuçları
- Danışana "yer sıcakmış gibi hızlı ve yükseğe" talimatı verin.
- Dizler aşırı bükülmemeli; hareket ağırlıklı olarak ayak bileğinden yaylanarak yapılmalıdır.
- Eller belde kalmalıdır.
- Takip ölçümlerinde aynı tekrar sayısını kullanın.
- Ayakların gölgede kalmadığından ve kameranın sabit olduğundan emin olun.
Test Nasıl Yapılır?
- Danışan eller belde, dik duruşta başlar.
- Kaydı başlatın; danışan ara vermeden art arda sıçrar (ör. 5–10 tekrar).
- Her sıçramada hedef, yerde olabildiğince kısa kalıp olabildiğince yükseğe çıkmaktır.
- Son sıçramadan sonra dengede durulur ve kayıt durdurulur.
- Sonuçları inceleyin ve profile kaydedin.
Sonuç Ekranında Ne Göreceğim?
- Her sıçrama için yükseklik, uçuş süresi ve temas süresi
- RSI değeri ve tekrarlar boyunca seyri
- Ortalama, en iyi değer ve performans düşüş oranı
- Profilde saklanan ve önceki testlerle karşılaştırılabilen kayıt
Sonuçların Yorumlanması
- Daha yüksek RSI, kısa temas süresinde daha yüksek sıçrama üretilebildiğini, yani daha iyi reaktif kuvveti gösterebilir.
- Tekrarlar ilerledikçe yüksekliğin düşmesi veya temas süresinin uzaması, yorgunluk toleransı açısından değerlendirilebilir.
- RSI değerleri protokole (tekrar sayısı, talimat) göre değişir; yalnızca aynı protokolle yapılan ölçümler karşılaştırılmalıdır.
- Sonuçlar, danışanın spor dalı ve antrenman geçmişi bağlamında yorumlanmalıdır.
Klinik Kullanım Örneği
Aşil tendinopatisi rehabilitasyonunun son evresinde, koşuya dönüş öncesi tekrarlı zıplama testi iki haftada bir uygulanır. Temas süresinin kısalması ve RSI'daki artış, pliometrik yüklenmenin ilerletilmesinde semptom yanıtıyla birlikte dikkate alınır.